Advert
Alışverişte sancılı bir işlem: İade
Ecem Bacaz

Alışverişte sancılı bir işlem: İade

Vitrinde ilk görüşte vurulduğunuz, ışıltısıyla gözlerinizi alan o ayakkabıyı hatırlıyor musunuz? Hani tonlarca parayı hiç düşünmeden verip, bir defa giydiğinizde topuğu yamulan, tabanı yırtılan ya da ayaklarınıza“Çin işkencesi misali” vuran o ayakkabıları. İçinizdeki burukluğu yürekten hissediyorum. İstemeye istemeye de olsa iade etmekten başka bir çareniz yok.

“İade” çanları usul usul çalarken nasıl da karnınıza ağrılar giriyor. Kasanın önünde endişeli bekleyişler, bir türlü geçmek bilmeyen dakikalar, mağaza sorumlusunun defalarca elinde evirip çevirdiği ürün… İade sebebi sorulurken kendinizi o beyaz ışıklı sorgu odasındaymışsınız gibi hissediyorsunuz. Bir de onca zaman sonra fişi kaybettiyseniz vay halinize! Adeta bir korku filmi.

Filmlerde de olur ya, gerilim müziği usul usul başlar, yükselerek devam eder ve tam zirveye gelince, BAM! “Yalnız fiş olmadan iade işlemi yapamıyoruz hanımefendi.” Hadi buyurun!Bir el ayak titremesi, bir mide bulantısı, bir ter boşalması…

“Ay Avukat Hanım aynı vallahi” diye içlendiğinizi biliyorum. Yukarıda canlandırmasını yaptığım, sizlerin de pek çok kez şahit olduğu bu sahnede olduğu gibi çoğu zaman alışveriş yaptığımız yerde “Sayın Müşterilerimiz, 3065 Sayılı KDV Kanununun 54 Seri No.lu genel tebliğine göre ürün iadelerinde fiş veya fatura ibrazı zorunludur. Fiş veya fatura aslı olmadan ürün iade ve değişimi yapılamamaktadır.”

İbaresinin olduğunu görmekteyiz. Peki, bir ürünün değişimi ya da iadesi için acaba fiş ve fatura ibraz zorunluluğunun hukuki bir dayanağı var mı?

MALİYE BAKANLIĞI’NA GÖRE

Uzatmadan söyleyeyim, hayır yok!Birincisi, yukarıda bahsedilen tebliğin yayınlanmasından sonra Maliye Bakanlığı’nca düzenlenen1997 ve 2011 tarihli özelgeleregöre; fiiliimkânsızlıklar nedeniyle (yani fişi ya da faturanın kaybolması, yırtılması vs.) satın alınan mallara ait belgelerin satıcılara geri verilemediği durumlarda satıcılar, tüketicilerin iade ettikleri mallar için gider pusulası düzenleyecekler ve pusulada alış belgesinin ibraz edilemediğini açıkça belirterekgereken iade ve değişim işlemini yapabileceklerdir.Böylece maliye ve vergisel düzeltmelere ilişkin herhangi bir sorun olmayacaktır.

KANUNİ DAYANAK

Söz konusu ibarenin kullanılarak değişim ve iade işlemi için fiş veya fatura ibrazının zorunlu kılınmasının hukuki dayanaktan yoksun olduğunun ikinci bir kanıtı ise 54 No.lu Tebliğinin, 2014 tarihli Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği ile zaten yürürlükten kaldırılmış olmasıdır. Söz konusu yapılan yeni düzenleme ile fiş veya faturanın bulunmaması durumunda iade yapılmasının mümkün olduğu “İade edilen mala ait fatura veya benzeri belgenin fiili imkânsızlıklar nedeniyle ibraz edilemediği durumlarda, aynı şekilde üzerine alış belgesinin ibraz edilemediği açıkça belirtilmek suretiyle gider makbuzu düzenlenmesi mümkündür.” ifadesiyle ortaya konmuştur.

TÜKETİCİ KANUNUNA GÖRE

Üçüncü olarak ise Tüketici Kanunu’nda ayıplı bir mal ile karşı karşıya kalan tüketicinin kanunda kendisine tanınmış olan seçimlik hakları kullanabilmesi için gereken şartlar arasında fiş yada fatura ibrazı zorunluluğu bulunmamaktadır. İade talebi de tüketicilere kanun tarafından tanınmış haklardan biridir. Tüketicinin bu durumda tek yapması gereken söz konusu ayıbın varlığını öğrenmesinden itibaren uygun bir zamanda durumu satıcıya bildirmektir.

Açıklamalarımızdan da anlaşılacağı üzere fiş, fatura ibrazı zorunluluğu firma ve işletmelerin kendi uyguladıkları iade politikalardan kaynaklanmaktadır. Ne Maliye Bakanlığı’nın belge düzenine ilişkin mevzuatı ne de kanun fişiniz olmadığı gerekçesiyle ürün iadesinden kaçınmaya dayanak oluşturmaz.

Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500