Advert

Korkunç bilançoların önüne geçmek için

Deprem hasarlarını büyük oranda azaltan izolatörler yeniden gündemde… ESTÜ Sismik İzolatör Test Merkezi sorumlusu Doç. Dr. Gökhan Özdemir, Doğru tasarlanmış bir yapıda kullanılan izolatörlerin, deprem etkisini yüzde 80 oranında azalttığını söyledi.

Korkunç bilançoların önüne geçmek için
Eskişehir Teknik Üniversitesi (ESTÜ) Sismik İzolatör Test Merkezi, deprem hasarını yüzde 80 oranında azaltılmasını sağlayan sismik izolatörlerin Türkiye'de test edilebilen tek merkez olarak faaliyet gösterirken, dünyada ise ilk 5 laboratuar arasında yer alıyor. Merkezde yerli ve yabancı firmalar tarafından üretilen izolatör prototiplerinin, deprem sırasında binaya zarar verecek olan farklı şiddetlerdeki kuvvetlerle test edilerek sağlamlığı kontrol ediliyor. Merkez sorumlusu Doç. Dr. Gökhan Özdemir, depremin etkisini azaltmak için kullanılan izolatörlerin testlerin yapıldığı Türkiye’de tek, dünyada ise ilk 5 laboratuar arasında olduklarını söyledi. Testlerde izolatör üzerine düşeyde 2 bin ton, yatayda 200 ton yükleme kapasiteleri olduğunu ifade eden Özdemir, "Sismik izolatör test laboratuarı, prototip testleri yapabilen Türkiye’deki tek laboratuar. Türkiye’de tek olmasının yanı sıra dünyada bağımsız laboratuarlar arasında sahip olduğumuz yükleme kapasiteleri nedeniyle prototip test yapabilen ilk 5 arasında yer alıyoruz. Düşeyde 2 bin ton, yatayda 200 ton yükleme kapasitemiz var. Yataydaki yüklemeyi, deprem simülasyonlarını doğru yapabilmek için de çok hızlı olmasını sağlayan hidrolik ünitelerimiz, 1 m/s maksimum hızına çıkabilmemizi sağlıyor. Sismik izolatörler sahada kullanılmadan önce iki aşamada kontrol ediliyor. Birincisi prototip aşamasında, üretilen numunenin sahada kullanılacak ve tasarımına uygun olarak üretildiğinden emin olması aşamasıdır. Bu süreçte prototipler çok zorlu yüklemelere tabii tutuluyor. 2500 yılda bir olacağı var sayılan çok büyük bir depremi dikkati alarak tasarlanır. Biz o tasarım sonucunda bulunan deplasman değerlerini bu ürünlere bir çok defa uygularız. Hasar alıp almadığını, ne kadar farklılaşma oluyor ve bunlar kabul edilebilir sınırlar içerisinde mi onları tespit ediyoruz. Seri üretime geçenlerde de yüzde 30’u rastgele seçilerek üretim testlerine geliyor. Bu testlerin de amacı prototip testinden geçen numuneler artık belirli bir standartta üretiliyor mu? Sadece standartlara uygun olup olmadığına bakılır” dedi.
 
ÜLKELERDEN PROTİPLER GELİYOR
Türkiye’de izolatör üretimi yapan firmaların dışında yurt dışından da çok sayıda izolatör testi kabul ettiklerini belirten Özdemir, şunları kaydetti: "Şu ana kadar test ettiğimiz projelerin yüzde 80’i yurt dışından geliyor. Romanya, İsrail, İran, Filipinler, Meksika ve Makedonya’dan izolatörler geliyor ve testlerini bu merkezde yapıyoruz. Merkezimiz faaliyete girdikten sonra inşası devam eden ya da yeni başlayan projelerin bir çoğunda bu izolatörlerin testlerini biz yapıyoruz. Örneğin Bilecik, Yalova, Hatay Dörtyol, Malatya ve Kütahya Şehir Hastanesi gibi. Sismik izolasyon uygulaması ülkemizde alınan çok yerinde bir kararla hastanelerde zorunlu hale getirildi. Dünyada bu sistemin kullanımın zorunlu olduğu tek ülke Türkiye. 2013 yılında Sağlık Bakanlığı yayınladığı genelgeyle 100 ve daha üzeri yatak kapasiteli hastanelerde birinci ve ikinci deprem bölgelerinde inşa edilecek hastanelerde bu işin kullanımını zorunlu hale getirdi.” Özdemir, doğru tasarlanmış bir yapıda kullanılan izolatörlerin, deprem etkisini yüzde 80 oranında azalttığını da belirterek şöyle dedi: "İzolatörler özellikle taşıyıcı kolonlara yerleştirilirken, deprem anında meydana gelen sarsıntı sırasında yük altındaki izolatör sistemi sağa ve sola doğru kayarak depremin etkisini üst katlara yüzde 80 oranında azaltarak yansıtıyor. Bu sistem sayesinde büyük depremlerde bile binalarda hasar oluşmasının önüne geçiliyor." (DHA)
Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500